Drijfzand

Tom Waits is blijkbaar niet zo dol op ouderloze kindjes. Volgens hem zijn het vechtersbaasjes (brawlers), huilebalken (bawlers) of bastaarden (bastards). Alle 54. En toch worden ze met veel liefde behandeld op dit driedubbelalbum. Zoals Waits het zegt: ‘Orphans is a dead end kid driving a coffin with big tires across the Ohio River wearing welding goggles and a wife beater with a lit firecracker in his ear.’ Onnavolgbaar en toch begrijpelijk als altijd. Songs van soundtracks, b-kantjes, songs die Waits voor anderen schreef, maar ook maar liefst 30 nieuwe songs. Hoewel het opnamen uit verschillende perioden en met verschillende bands – of zonder band – zijn, is het een opvallend harmonieus geheel. Zelfs als je bedenkt dat de vechtersbazen, huilebalken en bastaarden allen een complete cd voor zichzelf hebben.

Brawlers bevat vooral het klonk-kleng-baf materiaal, bluessongs die de voor Waits zo typerende potten-en-pannen-ritmes hebben, met scheurende gitaren en hinkstapbas. De meest indrukwekkende tekst is die van “Road to Peace”, een opvallend uitgesproken politieke song over een Palestijnse zelfmoordenaar en de gevolgen van het Palestijns en Israëlisch fundamentalisme. Op Bawlers zijn het vooral ballads, walsen en theatrale songs á la The Black Rider. De drums worden vaak geaaid met brushes, de piano klinkt helder en eenvoudig en er komen geregeld instrumenten als hobo, harmonica en pedal steel gitaar voorbij. Het derde deel, Bastards, bevat nog flink wat songs die ook op een van de voorgaande cd’s had gekund zoals Sparklehorse’s “Dog Door”, maar het meest in het oog springend zijn de spoken word-stukken. Een “Children’s Story”, een metafoor over “Army Ants” en anekdotische stukken als “Missing My Son”. Bij elke andere performer zou je wensen dat ‘ie zulke stukken zou bewaren voor het podium, bij Waits is het een vanzelfsprekende toevoeging. Op alle drie de cd’s zijn instrumenten als banjo, steelgitaar en tinkelpianootjes te vinden en natuurlijk de grommende, raspende stem van Waits, net als de vertrouwde schetsen van de zelfkant doorspekt met Waitsiaanse humor. Als je niet beter zou weten, zou je zweren dat het allemaal door Waits en zijn gade Kathleen Brennan is geschreven. Maar nee, er zitten covers tussen van de Ramones (“The return of Jackie and Judy”!), Daniel Johnston (“King Kong”, Kurt Weill en Berthold Brecht (“What Keeps Mankind Alive”. Het kan ook bijna alleen bij Waits dat wat een verzameling restantjes lijkt zijn beste werk in 10 jaar wordt. Dit is dan ook niet zomaar een verzameling restantjes. Het is een liefdevol verzamelde collectie briljantjes die perfect weergeeft waar het bij Waits om gaat. Een Waits-novice heeft hier een prachtige start mee, de liefhebber mag het al helemáál niet missen.

File: Tom Waits – Orphans (Brawlers, Bawlers & Bastards)
File Under: Liefdevol behandelde weesjes
File Audio: [Bottom Of The World] [You Can Never Hold Back Spring] [Road To Peace]
File Video: [Lie To Me]